50 jaar
Onafhankelijkheid Special
Harry van
Bommel
“Kolonialisme
is een vloek — maar wrok brengt geen toekomst”
Vijftig jaar na de onafhankelijkheid van Suriname kijkt voormalig Tweede
Kamerlid Harry van Bommel (SP) terug op een gedeeld verleden dat volgens hem
nog altijd diepe sporen nalaat — zowel in Suriname als in Nederland.
Voor Van Bommel, die zich in de Nederlandse politiek jarenlang hard maakte voor
een rechtvaardige omgang met het koloniale verleden, is 25 november geen gewone
herdenkingsdag. Het is een moment om stil te staan bij verantwoordelijkheid,
herstel en nieuwe verbinding.
“Het koloniale
verleden blijft Suriname achtervolgen”
Wanneer Van Bommel spreekt over de betekenis van
de onafhankelijkheid, kiest hij scherpe en duidelijke woorden.
“Kolonialisme is een vloek. Het koloniale
verleden blijft Suriname achtervolgen, en ik beschouw het als een plicht van
Nederland om Suriname bij te staan.”
Volgens hem is het onjuist om te denken dat de
financiële ondersteuning die Nederland na 1975 toezegde — de verdragsmiddelen —
de historische schade zou hebben gecompenseerd.
“De schade is niet afgekocht. Onze landen delen
politieke, sociale en culturele banden. Die zijn niet alleen historisch, maar
hebben ook vandaag betekenis.”
Voor Van Bommel is die gedeelde geschiedenis geen
afgesloten hoofdstuk, maar een blijvende verantwoordelijkheid.
Een jonge
natie in een turbulente tijd
Suriname bestaat nu vijftig jaar als
onafhankelijke republiek — een jubileum dat volgens Van Bommel vooral moet
worden bezien in het licht van natievorming.
“Vijftig jaar is in natievorming een korte
periode. Er is in die tijd enorm veel gebeurd, en niet alleen maar goede
dingen. Maar dit jubileum geeft ons wel de kans om vooruit te kijken.”
Hij noemt het bezoek van Koning Willem-Alexander
aan Suriname een belangrijk, positief signaal.
“Ik ben blij dat de Koning komt. Ik hoop dat de
verhoudingen tussen onze landen elk jaar iets beter worden.”
Die betere relatie moet volgens hem ook praktisch
voelbaar zijn. Een concreet voorbeeld:
“Ik hoop dat deze dag aanleiding wordt om samen
te zorgen voor beter betaalbaar vliegverkeer tussen Amsterdam en Paramaribo.
Die verbinding is uniek — niet vergelijkbaar met welke andere route dan ook.”
“Zie niet om
in wrok”
Van Bommel erkent dat de geschiedenis van
Suriname en Nederland niet alleen door kolonialisme is getekend. Ook de periode
na 1975 kende fouten en spanningen.
“Ja, ook na de onafhankelijkheid is er veel
misgegaan in de relatie tussen beide landen.”
Maar volgens hem mag wrok nooit het kompas
worden.
“Zie niet om in wrok. Er is de schandvlek van het
slavernijverleden, en er zijn fouten gemaakt aan beide kanten. Maar laten we
samenwerken aan een goede toekomst.”
Die gezamenlijke toekomst begint bij mensen —
vooral jongeren en ouderen.
Een
gezamenlijke verantwoordelijkheid voor jongeren en ouderen
Voor de jongere generatie ziet Van Bommel
onderwijs als fundament voor vooruitgang.
“Goed onderwijs, met aandacht voor alle aspecten
van onze gezamenlijke geschiedenis, is essentieel.”
Maar juist de oudere generatie verdient nu extra
aandacht. Zij dragen de verhalen, de littekens en de opbouwjaren van beide
landen.
“Onze ouderen hebben na de oorlog onze landen
opgebouwd. Nu zijn ze vaak afhankelijk van onze steun. We mogen ze niet in de
steek laten — niet in Suriname, en niet in Nederland.”
Een blik
vooruit
Vijftig jaar onafhankelijkheid is voor Harry van
Bommel geen moment om uit elkaar te groeien, maar juist om opnieuw te
verbinden.
Een gedeeld verleden schept gezamenlijke verantwoordelijkheid.
“We hebben een gezamenlijke geschiedenis. De
vraag is niet of we eraan verbonden zijn — maar wat we ermee doen.”
